Strona główna

banner9

Celiakia, czyli dlaczego czasem trzeba unikać glutenu?

Celiakia, inaczej zwana chorobą trzewną, jest najpoważniejszą znaną obecnie dolegliwością pokarmową. Za jej przyczynę uznaje się nietolerancję glutenu powodującą zanik kosmyków w jelicie cienkim, co może doprowadzić do biegunek i niedokrwistości. Problem z tym schorzeniem polega na tym, że często może przebiegać bezobjawowo, co utrudnia jego rozpoznanie. Opisana przypadłość ma charakter genetyczny i dziedziczy się ją autosomalnie dominująco, co oznacza, że jeśli nasi rodzice posiadali allel odpowiedzialny za tę chorobę, to najprawdopodobniej my również jesteśmy jego nosicielami. Znana jest również celiakia nabyta. Jak dowodzą badania chorobę trzewną mogą powodować nieodpowiednie nawyki żywieniowe.

Istnieje również tzw. celiakia utajona. Diagnozuje się ją wtedy gdy stwierdzamy obecność charakterystycznych dla tej przypadłości przeciwciał, ale nie zauważamy zmian w obrębie jelita cienkiego. Może to oznaczać, że schorzenie nie rozwinęło się jeszcze w pełni, ale uaktywni się w przyszłości. Warto posiadać świadomość takiego zagrożenia.

Celiakia została odkryta w 1932 r. przez holenderskiego uczonego, Williama Dicke. Naukowiec zauważył związek pomiędzy spożyciem chleba a nawrotami biegunki. Pierwsze objawy wywołane chorobą trzewną odnotowano jednak już w XIX w., a zauważył je angielski lekarz Samuel Gee. Próbował wyeliminować powyższe schorzenie poprzez aplikowanie pacjentom rozmaitych rodzajów diet.

Celiakię diagnozuje się głównie u przedstawicieli rasy białej pochodzących z północnej oraz środkowej Europy. Szacuje się, że pojawia się ona u 0,035% populacji wspomnianego kontynentu. Częściej występuje u kobiet niż u mężczyzn. Jeśli jesteśmy krewnymi osoby cierpiącej na chorobą trzewną, to istnieje prawdopodobieństwo w granicach 2-6%, że (jeśli oczywiście schorzenie nie rozwinie się w pełni) wystąpią u nas następujące objawy: niski wzrost, bóle kostne, niewielka niedokrwistość, skłonność do biegunek oraz mała sprawność fizyczna. Celiakia uaktywnia się zazwyczaj u osób pomiędzy 35 a 55 rokiem życia. Według najnowszych badań 30% opisanej grupy w dzieciństwie cierpiało na biegunki oraz dolegliwości związane z niedokrwistością.